Bedrijfscultuur in 2022: hoe definieer je die?

Een containerbegrip, een echte verankerde waarde of toch een onzeker detail ? Dat zijn de verschillende kenmerken die je te horen krijgt wanneer het over bedrijfscultuur gaat. Sinds het ontstaan van de eerste organisaties tijdens de industriële revolutie is deze definitie geëvolueerd en heeft ze verschillende gedaantewisselingen ondergaan. Het bedrijf werd vroeger eerder beschouwd als een familie-entiteit, waarna het evolueerde naar een visie die gelinkt is aan cultuur. Hoe omschrijf je vandaag de dag correct een bedrijf en haar cultuur, hoe herken je ze en hoe weet je of ze bij je past ?

Ondernemingscontext  

Nog voor we het over bedrijfscultuur kunnen hebben, moeten we stilstaan bij de verschillende definities die werden gebruikt om een ondernemingsgroep te omschrijven. 

In de 19e eeuw is het bedrijf als een familie : medewerkers en een baas die optreedt als vaderfiguur. Die laatste beschermt de belangen van de medewerkers en helpt hen. Het gaat om een erg paternalistische visie die al snel bekritiseerd werd. Nadien nam het bedrijf de vorm aan van een huis dat zijn medewerkers omringt, beschermt en verenigt. Mogelijke geschillen werden uitsluitend intern opgelost. Op die manier bleven conflicten binnen de muren om te voorkomen dat ze naar buiten kwamen en zouden uitdraaien op sociale bewegingen.

Rond de jaren 70 primeerde de visie van het bedrijf als een team. Voortaan lieten de praktijken voor integratie, motivatie en mobilisatie van het personeel zich inspireren door sportwedstrijden. De baas nam toen de rol van kapitein op zich. Binnen dat team moesten de werknemers soepel, reactief, flexibel en trouw zijn aan hun kapitein en hun team binnen de organisatie. Vervolgens belanden we in de jaren 80, waarin voor het eerst de term "cultuur" zijn opwachting maakt. Het begrip bedrijfscultuur verwijst naar "een denkraam, een systeem van regels, taal, overtuigingen en waarden dat relatief georganiseerd wordt door het bedrijf en gedeeld wordt door haar leden". Vanaf dan wordt het bedrijf gezien als een cultuur en dat begrip zal blijven bestaan en zegevieren in de managementtaal.